Verder naar bericht

Paaseiland

Paaseiland (ook wel Rapa Nui genoemd) is een vulkanisch eiland in de Grote Oceaan. Het is één van de meest geïsoleerde plekken ter wereld. Het eiland maakt sinds 1888 onderdeel uit van Chili en is ongeveer net zo groot als Texel. De Moai (grote stenen beelden) zijn hét icoon van Paaseiland. Je vindt ze nergens anders.  

De lange reis naar Paaseiland

Ik had er net drie weken Carretera Austral opzitten en reisde meteen door vanuit Puerto Montt. Helaas ging het allemaal niet vanzelf.

Backpack kwijt

Toen ik aankwam op het vliegveld van Puerto Montt bleek dat de vliegtuigmaatschappij (Latam) mijn backpack was kwijtgeraakt. Ik ging naar de informatie balie en moest een formulier invullen. Veel tijd om mijn rugzak te vinden hadden ze niet want ik zou de volgende avond met de bus naar Santiago vertrekken.

Na het papierwerk kocht ik voor 5000 Peso (zo’n 5 euro) een kaartje voor de transfer bus naar Puerto Varas. Door het gedoe met mijn rugzak had ik de bus gemist en moest ik een uur wachten op de volgende.

Weer eens ziek

Gelukkig lagen mijn andere spullen bij het hostel in Puerto Varas. Ze hadden alles netjes 3 weken lang voor me bewaard.

Van de stress (denk ik) werd ik die avond ziek en moest overgeven. Ik rilde van de kou dus ik denk dat ik ook een koortsaanval had.

Rugzak terecht!

De volgende dag ging ik naar de receptie en vroeg om een late check out (ik zou die avond om 20 uur de bus pakken naar Santiago). Ik mocht later uitchecken maar moest dan wel 10 euro extra betalen. Dat vond ik prima. En er was nog meer goed nieuws. Latam had mijn rugzak gevonden en naar het hostel gestuurd! Ik kon dus met een gerust hart naar Santiago.

De nachtbus naar Santiago

Ik heb nog een paar uurtjes in bed gelegen en daarna was het tijd om naar het busstation te gaan. Ik pakte een minibus vanuit Puerto Varas naar het Cruz del Sur busstation. Ik snap eigenlijk niet waarom ik vanuit Puerto Montt vertrok want de bus stopt ook in Puerto Varas. Als ik daar was opgestapt had ik nog lekker een uur langer in mijn bed kunnen liggen.

Gelukkig was de rit in de nachtbus fijn en moest ik niet meer overgeven. Wel was mijn schema wat krap. Ik zou niet in Santiago blijven maar die avond naar Paaseiland vliegen.

Op naar Paaseiland

Omdat ik niet al mijn spullen wilde meesjouwen naar Paaseiland dumpte ik een deel in een locker. Deze locker was van de man waarvan ik een appartement in Santiago zou huren (na Paaseiland).

Daarna nam ik een taxi naar het vliegveld. De vlucht naar Paaseiland duurt zo’n 5 uur en thank god was er niet veel turbulentie.

Paaseiland geschiedenis

De geschiedenis van Paaseiland is nogal mysterieus. Er zijn geen schriftelijke bronnen. Alle informatie is decennia lang mondelijk overgedragen en niet compleet betrouwbaar.

Wat men in ieder geval denkt is dat rond 519 na Christus de eerste mensen aankwamen op Paaseiland. Waar opperhoofd Hotu Matu’a en zijn volgelingen vandaan kwamen weet men niet. Maar ze denken dat hij op zoek was naar een andere plek om te leven nadat hij al drie keer een strijd had verloren tegen een ander opperhoofd.

Waarom heet het Paaseiland?

Paaseiland heeft verschillende namen. In 1722 werd het eiland ontdekt door de Nederlander Jacob Roggeveen. Hij noemde het eiland Paasch-Eyland omdat hij er op 5 april, Paaszondag aankwam.

De bewoners van het eiland noemen het eiland én zichzelf Rapa Nui. Dit betekent ‘grote rots’ in het Polynesisch (Polynesië is een groep eilanden in de Grote Oceaan waar Paaseiland onderdeel van uitmaakt).

Een andere inheemse naam is ‘Mata Ki te Rani’ (ogen die naar de hemel kijken) of ‘Te Pito o te Henua’ (navel van de wereld) óf ‘Te Pito o te Kainga a Hau Maka’ (het kleine stukje land van Hau Maka).

De Moai

De Moai zijn grote, stenen standbeelden die je alleen op Paaseiland vindt. De beelden worden door de inheemse mensen ook wel Moai Arinja Ora genoemd, ‘levend gezicht van de voorvaders’. De beelden staan allemaal langs de kust op een Ahu, een ceremonieel platform.

Elke Ahu behoorde tot een bepaalde familie groep en werd gebruikt als laatste rustplaats voor mensen met koninklijk bloed. Ook werden er feesten gegeven en offers gebracht.  

Rondom de Ahu’s woonde priesters en royalty in Hare Paena (huizen gemaakt van steen en riet in de vorm van een kano). Het plebs, vissers en boeren, woonden niet langs de kust maar in het midden van het eiland.

Waarom werden de Moai gebouwd?

Men denkt dat de Moai de geest van de voorvaders moet voorstellen. De beelden kun je overal op het eiland terugvinden, vooral langs de kust. Als een soort van beschermende cirkel. In eerste instantie waren de beelden gemiddeld 3 tot 5 meter hoog. Later werden ze groter gemaakt, 10 tot 12 meter hoog. Een standaard Moai beeld woog zo’n 5 ton maar sommige halen een gewicht van 10 ton.

Men denkt dat de Moai groter werden gemaakt toen het slecht ging met de oogsten en visserij.

Ondergang van de Moai

Men denkt dat er ooit zo’n 15 duizend mensen op het eiland leefden. Maar toen Jacob Roggeveen er in 1722 aankwam waren er nog maar 3000.

Ooit stond Paaseiland vol met bomen (vermoeden). Maar die werden veelvuldig gekapt om kano’s en huizen van te maken én om de gigantische Moai te verplaatsen. Op een gegeven moment was er geen boom meer over. Kano’s konden niet meer gemaakt worden en daardoor kon men niet meer vissen. Vruchtbare grond spoelde weg waardoor gewassen niet meer verbouwd konden worden.

Daarnaast waren er klimaatproblemen. El nino en grote periodes van droogte maakten het bewoners van Rapa Nui erg moeilijk. Ze verhongerden. Er wordt zelfs gedacht dat er een tijdje sprake was van kanibalisme.

Uit ontevredenheid brak er een oorlog uit tussen verschillende stammen. Alle Moai werden omgehaald. Het geloof in de geest van de voorvaders ging over in Make-Make, het geloof in een god.

Make-Make & de Tangata Manu

Op verschillende plekken op Paaseiland kom je petrogliefen (afbeeldingen die in rotsen zijn gekrast) tegen van de god Make-Make.

Men geloofde dat Make-Make verantwoordelijk was voor de creatie van de mens. Alleen op Paaseiland geloofde men in deze god. Hoewel sommigen Make-Make vergelijken met Tane, een god waarin de meeste mensen in Polynesië geloofden.

Men geloofde dat Make-Make de Manutara vogel (Bonte Stern) naar het kleine eiland Motu Nui bracht (vlakbij Paaseiland).

Daaruit ontstond Tangata Manu ofwel ‘the Birdman cult’. Het was een ceremonie waarbij de nieuwe heerser van het eiland bekend werd gemaakt. Hoe? In het voorjaar kwamen de Manutara hun eieren leggen op het Motu Nui eiland. De man die het eerste Manutara ei vond werd de nieuwe heerser.

Katholiek sinds 1864

Rond 1867 vond de laatste Birdman ceremonie plaats. Daarna maakte Make-Make plaats voor een geloof dat werd geïntroduceerd door de Europeanen: katholicisme.

Onderdeel van Chili

Paaseiland werd in 1888 onderdeel van Chili (Valparaiso) maar pas in 1966 werden de bewoners erkend als Chilenen.

Wat is er te doen en te zien op Paaseiland?

Het eerste wat ik deed toen ik aankwam op Paaseiland was een parkticket kopen. Zonder dit ticket kun je namelijk geen Moai’s bezoeken. Er zit een kantoortje op het vliegveld waar je (in 2019) voor 75 euro een ticket kunt kopen.

Museo Rapa Nui

Het is handig om, voordat je de beroemde Paaseiland beelden gaat bezoeken, naar het Rapa Nui museum te gaan. Hier leer je alles over de geschiedenis van Paaseiland en waarom men de beelden heeft gebouwd.

Nou ja, voor zover bekend is. Zoals ik eerder in dit blog al aangaf is de geschiedenis van Paaseiland gehuld in mysteries.

Het museum is gratis en van maandag t/m vrijdag geopend van 09:30 tot 17:30 uur. In het weekend sluiten ze om 12:30 uur.

Tijdens restauratie bij Anakena Beach zijn verschillende dingen gevonden. Een oog van een Moai gemaakt van wit koraal met een pupil van rood vulkanisch steen en het lichaam van een zeldzame vrouwelijke Moai.

De zus van de eerste koning op Paaseiland, Ava Rei Pua, was getrouwd met Ariki Tu’u Ko Ihu, een belangrijke persoon in de geschiedenis van Paaseiland. Nadat hij geesten had gezien op verschillende plekken van het eiland begon hij houten beelden te maken om ze een lichaam te geven. Deze beelden noemt men Moai Kava Kava

Hanga Roa

Hanga Roa is het centrum van Paaseiland. Hier vind je winkeltjes, restaurants, hotels en organisaties waar je auto’s, fietsen, quads en scooters kunt huren.

Hanga Roa is eigenlijk de plek waar alle toeristen verblijven en vanuit dit dorp kun je makkelijk het eiland ontdekken. Ook vind je er een aantal Moai’s waaronder Tahai.

Moai bij de haven van Hanga Roa

Bijzonder ontwerp voor de kerk

Artwork op de muur van een mini-market

De begraafplaats

De Moai (Paaseilandbeelden)

Over het hele eiland vind je Moai’s (beelden) en Ahu’s (de platformen waar de beelden op staan). Zoals je al hebt kunnen lezen zijn de beelden lang geleden tijdens clan oorlogen allemaal omver gehaald. De beelden die nu op het eiland overeind staan zijn allemaal gerestaureerd.

In 1966 begon men met de restauratie van de Paaseiland beelden. Dit werd in eerste instantie gefinancierd door de gemeente van Valparaiso in Chili. Maar acht jaar later werd de financiering stopgezet. Tegenwoordig zijn restaurateurs afhankelijk van donaties van buitenlandse regeringen.

En daarom kun je maar een klein deel van de Moai in zijn oorspronkelijke staat bewonderen.

Hoe werden de Moai gebouwd?

Rano Raraku

De Moai werden gemaakt bij de vulkaan Rano Raraku. Er staan hier zo’n 400 stenen beelden die nooit hun platform hebben bereikt. Waarom is een raadsel. Sommige Moai zijn helemaal af, anderen zijn stuk of half af.

Een Moai werd verticaal uigehakt. Aan de achterkant van het hoofd bleef de Moai verbonden met de vulkaan tot het beeld klaar was. Vervolgens werd het ‘koppelstuk’ los gehakt en gleed de Moai naar beneden. In een gegraven kuil. Vervolgens werd de rug afgemaakt en het beeld getransporteerd naar waar het moest komen te staan.

Hoe men de beelden vervoerde is, zoals zoveel dingen op het eiland, een raadsel. In het museum kun je een filmpje bekijken waarin onderzoekers verschillende theorieën uitproberen. Eerst hebben ze een replica Moai gemaakt en daarna zijn ze gaan proberen wat werkte en wat niet. Interessant maar ook hilarisch omdat de onderzoekers op een gegeven moment ruzie krijgen over wie de beste theorie heeft bedacht.

Tukuturi

Bij Rano Raraku vind je een beeld dat op zijn knieën zit, Tukuturi. Een typische pose voor een zanger. Men denkt dat dit de oudste Moai is op het eiland. Ook is het de enige Moai die is afgebeeld met billen.

El Gigante

Bij Rano Raraku vind je de grootste Moai op het eiland: El Gigante. Dit beeld is 21.6 meter hoog en weegt zo’n 182 ton. Het beeld is nooit afgemaakt en kan dus niet in staande positie bewonderd worden, wat jammer is.

Piro Piro

Deze Moai heeft een zeer spitse neus en hij kijkt erbij alsof hij iets vies ruikt. Piro Piro betekent dan ook ‘slechte geur’.

Hina Riru

Een andere Moai die je vindt bij Rano Raraku is Hina Riru, het beeld met de scheve hals. Dit beeld is één van de bekendste beelden van Paaseiland. Je ziet deze Moai veel terug in reisgidsen en op foldertjes.

Hoedje of manbun?

Als je op het eiland rondkijkt dan zie je dat sommige Moai een hoedje dragen. Een zogenaamde Pukao. Deze hoedjes werden op een andere plek gemaakt dan de Moai, namelijk Puna’a Pua. De Pukao werd gemaakt van rood vulkanisch steen. De rode kleur staat symbool voor alles dat heilig en van hoge rang is.

Men weet eigenlijk niet of het wel echt een hoedje is. Sommigen denken dat het haar moet voorstellen. Men droeg vroeger namelijk een knotje op het hoofd. Dus misschien is de Pukao geen hoedje maar een hippe manbun.

Hoe de Pukao’s vervoerd werden naar de Ahu’s (platformen) is niet duidelijk. Men denkt dat ze met de hand gerold werden of gedragen in houten manden.

In totaal zijn er zo’n 70 Pukao’s teruggevonden op Paaseiland. Sommigen zijn ten onder gegaan met hun dragers. Anderen liggen bij Puna’a Pau te wachten op een eigenaar die ze nooit zullen krijgen. En dan is er nog het kleine gedeelte dat gerestaureerd is en ligt te shinen op het hoofd van een Moai.

Uitzicht bij Puna Pau is indrukwekkend

Gerestaureerde Moai

Gerestaureerde Moai die je kunt bekijken op Paaseiland zijn: Ahu Tahai, Ahu Tonjariki, Ahu Anakena en Ahu Akivi.

Lees meer over de gerestaureerde Paaseiland Moai

Moai ruïnes

Op deze plekken kun je ruïnes van Moai bekijken: Vinapu, Vaihu & Ahu Hanga Tee, Ahu Akahanja en Te Pito Kura.

Lees meer over de Moai ruïnes

Grotten & Vulkanen

Op Paaseiland vind je een aantal vulkanen (niet meer actief) en grotten met petrogliefen (afbeeldingen die in rotsen zijn gekrast).

Lees meer over de grotten en vulkanen van Paaseiland.

Papa Vaka & Papa Tataku Poki

Lava die ooit over Paaseiland vloeide creëerde papa, ofwel platte oppervlaktes, die gebruikt werden voor kunst. Er zijn in totaal zo’n 4000 petrogliefen gevonden waarvan de bekendste Papa Vaka en Papa Tataku Poki. Ook vind je soms petrogliefen op Moai’s.

Papa Vaka

Ook wel bekend als Papa Vaka Papa Moa (kano en kip). Het kunstwerk is 12 meter lang en er zijn 510 afbeeldingen gevonden van onder andere kano’s, een menselijk gezicht, zeedieren zoals schildpadden en haaien en andere designs. Men denkt dat op deze plek rituelen werden uitgevoerd.

Papa Tataku Poki

Hier vind je afbeeldingen van de god Make-Make, vissen, schildpadden en de Birdman.

Pu O Hiro

Pu O Hiro (gaten of trompet van Hiro) is een grote steen met allemaal grote gaten erin. De steen is bedekt met afbeeldingen van het vrouwelijk geslachtsorgaan. Wanneer je in één van de gaten blaast ontstaat een geluid dat gehoord kan worden van verre afstand.

Waarom de steen gebruikt werd is niet helemaal duidelijk. Men denkt om mensen op te roepen. Maar het kan ook een onderdeel zijn van een ceremoniële plek. Ter ere aan Hiro, de god van regen.

Wandelen van Anakena naar Hanga Roa

Een groot deel van het westen van het eiland is afgesloten voor auto’s, scooters en fietsen. Je kunt er alleen wandelen, which I did.

De wandeling van Anakena strand naar Hanga Roa duurt ongeveer 6 uur en is best vermoeiend. Dat komt voornamelijk door de felle zon. Het is een redelijke monotone wandeling omdat de omgeving er overal hetzelfde uitziet. Aan de andere kant is het wel weer heerlijk als je even geen zin hebt in andere mensen. Plus je ziet ruïnes die veel andere mensen niet zien.

Dead man’s walk

Op ongeveer een uurtje wandelen van Anakena kwam ik vier mensen op paard tegen. De eerst en laatste mensen die ik zou tegenkomen tijdens deze wandeling. Ze waarschuwden me want verderop lag het lijk van een man. Ik keek langs de ruiters en zag inderdaad een lichaam liggen. Ik vroeg of ze wisten wat er gebeurd was. Ze zeiden dat hij al zijn spullen nog bij zich had dus ze vermoedden dat hij een hartaanval had gehad. Een van de dames voegde eraan toe “he’s old”.

De ruiters reden richting Anakena, op naar de politie. Ze raadden me aan om een stukje hogerop te hiken. Verder bij het lichaam vandaan. Natuurlijk kon ik het niet laten om even te kijken. Aan zijn kleren te zien was het een toerist. Zijn rugzak lag inderdaad nog naast hem. Er kwam een gigantische stank vanaf en er zaten al vliegen op het lichaam. Toch denk ik dat hij er nog niet zo lang lag. Een dag misschien.

Wel triest. Denk je lekker te gaan wandelen, leg je het loodje. Aan de andere kant, wel een enorm mooie plek om dood te gaan. Beter dan thuis achter de geraniums.

Duiken & snorkelen

Er zijn verschillende organisaties die duik- en snorkel trips aanbieden op het eiland. Ik heb dit niet gedaan omdat ik had gehoord dat er niet heel veel te zien is. Er schijnen wel schildpadden rond te zwemmen maar het is zeldzaam als je er eentje ziet. En de Moai die onderwater ligt? Die is nep. Een prop van een filmset.

Surfen

Paaseiland is een goede plek voor ervaren surfers. Beginners kunnen er lessen nemen. Ik heb dat niet gedaan omdat de golven en omgeving (rotsen) me een beetje zenuwachtig maakten. Daarnaast denk ik dat surfen op Paaseiland een stuk duurder is dan ergens anders.

Laat je paspoort stempelen!

Net als bij Machu Picchu, Nazca en Peninsula Valdés kun je je paspoort laten stempelen. Ik las ergens op een blog dat je dit kon doen bij het postkantoor maar dat is gewijzigd. Je kunt de stempel nu (gratis) halen bij de Tourist Information in Hanga Roa.

Bezoek een Polynesische show

Er zijn verschillende Polynesische shows waar je naartoe kunt gaan op Paaseiland. Ik heb er geen één gezien. Ik weet eigenlijk niet waarom. Ik ben in totaal 7 dagen op Paaseiland geweest en had best een avond vrij kunnen maken. Maar ik had er gewoon geen zin in. Te warm, te ver lopen van mijn Airbnb.

 Zonde? Misschien. Ik zie het als een reden om nog een keer terug te gaan.  

Zonsopgang en zonsondergang

Nog een ‘must do’ die ik heb gemist. De zonsopgang bij Tonjariki en de zonsondergang bij Tahai (dat nota bene op tien minuten lopen van Hanga Roa ligt). Ik was één keer bij Tahai maar toen moest ik nog 1,5 uur wachten tot de zon onder zou gaan. En daar had ik geen zin in. Sowieso, als je mijn blog volgt dan weet je dat ik dit soort dingen altijd een beetje overrated vind. Maar toch, achteraf heb ik er wel een beetje spijt van.

Paaseiland waar verblijf je?

Ik bleef in totaal een week op Paaseiland in deze Airbnb. Ik huurde een kamer in een huis dat gekoppeld was aan een ander huis (waar de eigenaren woonden). De eerste vijf dagen was er niemand anders en had ik de casa voor mezelf. Heerlijk. Het was echt een paradijs. Rustig, prachtige omgeving, een keuken waar ik kon koken en kippen die de hele dag rondscharrelden.

Het enige minpunt: veel muggen. Ik had meteen de eerste dag al gigantische bulten op mijn benen. Volgens de vrouw des huizes moest ik daarmee oppassen omdat er ook muggen waren die Dengue bij zich droegen (die komen vanaf Tahiti, het eiland verderop). Ik heb de dagen erna flink met anti insect gespoten maar de beste remedie was (denk ik zelf) het eten van knoflook. Ik heb elke dag een flinke hoeveelheid knoflook gegeten en ben vervolgens niet meer gestoken.

Hoe reis je rond op Paaseiland?

Auto

De meeste mensen blijven een dag of 4 op Paaseiland en huren een auto. Dat is voordelig als je met z’n tweeën bent. Je betaalt per dag zo’n 55 duizend Peso (72 euro). Dus per persoon komt dat neer op 36 euro per dag.

Mountainbike

Als je alleen reist is de goedkoopste optie een mountainbike. Je betaalt hier zo’n 17 duizend Peso per dag voor (ongeveer 22 euro). Je kunt ook een fiets huren voor een paar uurtjes (wat ik deed). Dan betaal je 10 duizend Peso (13 euro).

Scooter

Je kunt het hele eiland verkennen op de fiets maar dat is wel erg vermoeiend. Zeker als je overal wilt stoppen om Moai te zien. Ik huurde daarom voor twee dagen een scooter. Ik betaalde hier zo’n 35 duizend Peso per dag voor (46 euro).

Quad

Je kunt ook een quad huren maar na mijn dramatische ervaring in Peru besloot ik dat maar niet te doen.

Transfer

Dagelijks vertrekt er drie of vier keer per dag een transferbusje uit Hanga Roa naar Anakena. Ik heb hier één keer gebruik van gemaakt toen ik wilde wandelen van Anakena naar Hanga Roa. Ik betaalde voor een enkeltje 5 duizend Peso (6,60 euro). Voor een retourtje betaal je 7 duizend Peso (9,23 euro).

Paaseiland Tours

Als je weinig tijd hebt dan is het misschien een goed idee om een tour te boeken. Een dagtour (waarbij je alle Moai bezoekt) kost zo’n 78 dollar.

Is Paaseiland duur?

Ja, yes en yup. Ik kan er helaas niets anders van maken. Paaseiland is duur. Eten, tours, accommodatie alles is duur. En om er überhaupt te komen is ook niet goedkoop. Ik betaalde voor een vliegticket zo’n 520 euro. Dat schijnt een goede prijs te zijn. De normale prijs van een vliegticket ligt rond de 700 tot 800 euro.

Máár er zijn ook deals. Ik ontmoette twee Chileense dames op het eiland die een last minute hadden geboekt voor 200 dollar! Maar dat is eigenlijk alleen aan te raden als je alle tijd van de wereld hebt en niet per sé Paaseiland op je bucketlist hebt staan.

Als je heel graag naar Paaseiland wilt dan kun je beter niet wachten maar ruim van tevoren je ticket boeken. Ik boekte zo’n twee maanden van tevoren.

Tip: breng je eigen eten mee om kosten te besparen. Je mag in totaal twee tassen van 23 kilo inchecken als je vliegt naar Paaseiland. Tijdens mijn stop in Santiago ben ik snel nog even naar de supermarkt geweest en heb ik voor 52 euro boodschappen gedaan. Ik heb de hele week zelf gekookt en ben geen één keer uit eten geweest. Wel was ik elke dag toch nog zo’n 10 tot 15 euro kwijt aan het kopen van water, lunch en snacks.

Wat kost 1 week Paaseiland?

Vlucht Santiago – Paaseiland€ 520
Airbnb Paaseiland – 8 nachten€ 262
Boodschappen (in Santiago)€ 52
Park entree€ 75
Boodschappen & snacks Paaseiland€ 102
Huren scooter – 2 dagen€ 96
Huren fiets – 1 dag€ 13,80
Transfer naar Anakena Beach€ 6,80
Souvenirs€ 60
Totaal€ 1.187,80

Laat als eerste een reactie achter

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.