Ga naar de inhoud

Ondergrondse steden in Cappadocië

Cappadocië is een gebied in Turkije met sprookjesachtige grotwoningen, kerken én ondergrondse steden. Deze steden zijn in de prehistorie door de Byzantijnen en Romeinen gemaakt. Ze dienden als schuilplaats in tijden van oorlog. Er zijn 36 ondergrondse steden in Cappadocië maar het waren er ooit veel meer. In dit blog lees je meer over de ondergrondse stad Derinkuyu.

Hoe kom je er?

Vanuit Göreme is het zo’n 40 kilometer rijden naar Derinkuyu. Je kunt het beste een auto of scooter huren om er te komen. Er gaat misschien ook een bus maar ik heb daar zelf niet naar gekeken. Ik huurde een scooter voor een dag en dat is goed bevallen.

De ondergrondse stad van Derinkuyu Cappadocië.

Beste tijd om naar Derinkuyu te gaan

Ik raad je aan om het weekend (vooral zondag) te vermijden. Het is dan veel te druk. Er waren ook geen gidsen. Dat is jammer want zonder gids weet je niet zo goed waar je heen moet (het is een doolhof) of waar je naar staat te kijken. Wil je geen gids? Dan raad ik je aan om van tevoren info op te zoeken.

Derinkuyu

Derinkuyu werd bij toeval gevonden door een bewoner die zijn huis aan het renoveren was. Men denkt dat de stad in verschillende periodes is gebruikt als schuilplaats. Er konden maar liefst 20 duizend mensen terecht! De stad werd in 1965 geopend voor publiek maar je kunt maar 10% bekijken. De rest is gesloten

Verdiepingen

Er zijn in totaal 8 verdiepingen.

  • Bovenste verdieping: hier werd veel gehouden. That’s right. Men hield gewoon koeien en schapen, onder de grond!
  • Tweede verdieping: hier bevonden zich de keukens en ruimtes waar wijn werd gemaakt.
  • Derde en vierde verdieping:L hier bevonden zich de voorraadkamers en wapenopslag.
  • Onderste verdiepingen: hier vind je de waterputten, geheime vluchtgangen, een school, een kerk (10 meter breed en 25 meter lang), biechtgelegenheid, een graf en luchtkokers. Er zijn meer dan 52 luchtkokers gevonden. De diepte van deze verschilt van 70 tot 85 meter.
De ondergrondse stad van Derinkuyu Cappadocië.

Tunnels

Op de 3e verdieping van Derinkuyu is een tunnel gevonden waarvan men denkt dat deze helemaal naar de ondergrondse stad van Kaymakli liep. Helaas weten ze het niet zeker aangezien dat deel van de stad is ingestort. Er liepen in ieder geval wel tunnels van huizen naar de stad. Zo kon men snel ontsnappen bij een aanval.

De ondergrondse stad van Derinkuyu Cappadocië.

Communicatie

Je vraagt jezelf waarschijnlijk af hoe ze communiceerde in zo’n ondergrondse stad. Ik bedoel stel je staat bij de waterput en je wilt iets weten van iemand die helemaal boven staat. Hoe doe je dat? Daar waren communicatie gaten voor in de plafonds. Zo’n gat was ongeveer 15 cm breed en zo konden ze dus met elkaar praten.

Deuren

De kamers die gebruikt werden als schuilplaats hadden allemaal ronde, stenen deuren. Bij een aanval rolde ze de deur snel voor de ingang waardoor de ruimte werd afgesloten. Het was onmogelijk om zo’n ‘deur’ van de buitenkant te openen. Men denkt dat de deuren buiten de stad werden gemaakt omdat de steensoort harder is dan het zachte vulkanische steen van de ondergrondse stad. Waarschijnlijk werden de deuren later naar Derinkuyu getransporteerd met waterbuffels. Het moet een helse klus geweest zijn want de dingen wogen 300 kilo!

De ruimte hieronder is afgesloten met een grote, ronde deur.

De ondergrondse stad van Derinkuyu Cappadocië.

Koken

Men gebruikte een tandoor oven (die nog steeds in sommige dorpen wordt gebruikt). Er wordt een gat gegraven en vervolgens een stenen over in gebouwd. Op de bodem brandt een vuur. Vervolgens kun je bijvoorbeeld brood aan de zijkanten plakken en bakken. In de meeste grotwoningen/ ondergrondse steden kun je makkelijk aan de verkoolde plafonds zien welke ruimte de keuken was.

Toiletten

Men denkt (een hoop is nog niet bekend) dat men potten gebruikte als toilet en de feces dan afdekte met aarde. Wanneer het veilig was werden de potten naar buiten gebracht en geleegd. Slechts in twee ondergrondse steden (Tatlarin en Gelveri) zijn echt toiletten gevonden.

Kleine mensen?

Terwijl ik mezelf door de tunnels perste kwam de vraag in me op “hoe deden die mensen dit dagelijks? Hier krijg je toch een hernia van!” My guess is dat ze óf heel klein waren of allemaal bochels hadden van het krom lopen. Vooral de tunnels met de trappen zijn echt niet te doen.

De ondergrondse stad van Derinkuyu Cappadocië.

Hoe zijn de ondergrondse steden gemaakt?

Net als met de Egyptische piramides weten ze dat nog steeds niet zeker. Onderzoekers denken in ieder geval dat eerst de luchtkokers zijn gegraven en daarna de ondergrondse kamers. Want hoe kwamen ze anders aan zuurstof? En het puin? Dat is naar boven gebracht en waarschijnlijk ergens in een dal gedumpt waar het door erosie is verdwenen. Hoe het puin naar boven is gebracht blijft de vraag. Ze denken aan een soort put constructie waarbij men met emmers het puin naar boven brengt.

Onderstaand plaatje komt uit het boek ‘Cappadocië, weg van de beschaving‘ door Ömer Demir. Ik heb dit boek gekocht toen ik in Cappadocië was.

Ontstaan van ondergrondse steden in Cappadocië.

Op de onderste verdiepingen zie je sporen van houwelen op de muren en plafonds. Je ziet dat de ruimte is uitgehakt. Op bovengelegen verdiepingen zie je dat een stuk minder. Dat komt waarschijnlijk omdat het vulkanisch steen na uithakken harder wordt waardoor de sporen verdwijnen. Daarmee kun je de conclusie trekken dat de bovenste verdiepingen als eerste zijn uitgehakt en de onderste veel later.

De ondergrondse stad van Derinkuyu Cappadocië.

Andere ondergrondse steden die je kunt bezoeken

De meest bekende ondergrondse steden, naast Derinkuyu, zijn:

  • Kaymakli (11 minuten rijden van Derinkuyu).
  • Tatlarin (40 minuten rijden van Göreme en 53 minuten van Derinkuyu).
  • Ozkonak (25 minuten rijden van Göreme).
  • Mazi (35 minuten rijden van Göreme en 20 minuten van Derinkuyu).
  • Ozluce (40 minuten rijden van Göreme en 20 minuten van Derinkuy).

Meer Cappadocië

Vliegen in een heteluchtballon

Wandelen in Cappadocië

Beste uitkijkpunten in Cappadocië

Wat kost een reis naar Cappadocië?

Museums, kerken en kastelen