Ga naar de inhoud

El Choro trek

De El Choro trek is de Boliviaanse variant van de Inca Trail in Peru. Het pad werd vroeger gebruikt om eten en goederen uit de tropische Yungas te transporteren naar dorpen in de bergen (zoals La Paz). Tegenwoordig is het een populaire wandelroute. De El Choro trek start in La Cumbre (uurtje rijden van La Paz) en loopt helemaal naar beneden, naar het dorpje Chairo.

Hoe kom je er?

Vanuit Nederland (Schiphol) vlieg je eerst naar La Paz. Vanaf daar neem je de bus of een taxi naar het startpunt van de El Choro hike: La Cumbre.

Er is nog een andere optie. Mountainbike tours over de Death Road starten ook in La Cumbre. Je zou kunnen checken of je mag meerijden.

Als je een tour boekt dan wordt je opgehaald bij je hostel/ hotel met de taxi. Deze rijdt net iets verder dan La Cumbre. Ik vond dat wel prettig want het stuk van La Cumbre naar de start van het échte Inca pad is best wel saai.

Zelfstandig hiken of met een gids?

Je kunt de trek zelfstandig doen maar ik koos ervoor om een tour te boeken. Ik was alleen en had gelezen dat het pad hier en daar best gevaarlijk was. Ook zouden er weinig andere hikers zijn. Dus als je dan wat overkomt dan is er niemand die je kan helpen. Dat vond ik een eng idee.

Ik heb geprobeerd om andere mensen te vinden die de hike wilde doen. Door bijvoorbeeld een flyer op te hangen bij Loki Hostel in La Paz. Maar daar kwam helaas geen reactie op.

Daarna heb ik contact opgenomen met meerdere reisbureaus in La Paz om te vragen of er misschien een groepsboeking was waar ik me bij aan kon sluiten. Maar helaas, die waren er niet.

Twee reisbureaus zeiden dat de El Choro trek geen populaire trek is en dat er daarom geen boekingen waren. Dat geloof ik niet. Ik denk dat de trek wel degelijk populair is maar misschien niet in de periode dat ik er was (november en dus regenseizoen). En ik denk dat de meeste mensen deze trek zonder gids doen.

In ieder geval, voor mij zat er niets anders op dan een privé tour te boeken voor 3 dagen en 2 nachten. Ik betaalde € 180 (in 2019) en daarvoor kreeg ik:

  • Privé vervoer naar de start van de hike.
  • Een gids die de tent en het eten droeg (en het eten klaarmaakte).
  • Vervoer terug naar La Paz (via openbaar vervoer).

Ik moest zelf een slaapzak, slaapmatje en kleding meenemen.

Dag 1 – van La Cumbre naar Challapampa

Rond half negen ’s ochtends werd ik opgehaald bij mijn hostel. Ik maakte kennis met mijn gids, Jorge (spreek uit als horhee of horgee). Een Boliviaans mannetje van 60 jaar oud met een rij gouden tanden die een gangaster jaloers zouden maken. Hij werkte al 40 jaar als gids. Trekkings, bergbeklimmen, hij deed het allemaal.

Jammer genoeg sprak Jorge geen Engels. Alleen Spaans, Aymara (wat vooral in de bergen wordt gesproken) en een beetje Frans (want in Bolivia stikt het van de Franse toeristen).

Na iets meer dan een uur rijden kwamen we aan bij de start van de trek. We namen afscheid van de taxi chauffeur en gingen op pad.

La Cumbre ligt op 4800 meter hoogte. Gelukkig had ik een dikke jas aan want het was behoorlijk fris.

El Choro Trek in Bolivia.

In het begin zag ik niets anders dan mist. Later trok de mist weg en konden we genieten van de omgeving. Bergen, riviertjes, groene heuvels en nieuwsgierige lama’s. Het was prachtig!

El Choro Trek in Bolivia.
El Choro Trek in Bolivia.
El Choro Trek in Bolivia.
Nieuwsgierige alpaca op de El Choro Trek in Bolivia.
El Choro Trek in Bolivia.

Onderweg stopten we ergens om te lunchen (brood met avocado, tomaten en kaas). We liepen door kleine dorpjes en moesten ergens stoppen om 20 BOB te betalen. Deze bijdrage betaal je voor het onderhoud van de bruggen.

Hier gingen we even lunchen.

El Choro Trek in Bolivia.
Nieuwsgierige alpaca's op de El Choro Trek in Bolivia.
El Choro Trek in Bolivia.
El Choro Trek in Bolivia.
El Choro Trek in Bolivia.

Vrienden maken.

Hond op de El Choro Trek in Bolivia.
Kat op de El Choro Trek in Bolivia.

In Chucura betaal je 20 BOB voor het onderhoud van de bruggen.

El Choro Trek in Bolivia.
El Choro Trek in Bolivia.

Ik denk dat ze het bedrag moeten verhogen want zo’n beetje alle bruggen die we tegenkwamen waren kapot.

Zo ook de brug naar de Challapampa camping. Als het hard regent komt er zoveel water uit de bergen dat de rivier overstroomt. Blijkbaar is de kracht van het water zó sterk dat het hele bruggen (met betonnen voet!) omver haalt.

We konden de camping bereiken via een geïmproviseerde brug: een hangbrug met houten latjes waar maar één persoon per keer overheen mocht. Dat staat er overigens niet bij dus ik vraag me af hoe toeristen dat doen die zonder gids hiken.

De geïmproviseerde brug naar de Challapampa camping.

Brug oversteken op de El Choro Trek in Bolivia.
Challapampa camping op de El Choro Trek in Bolivia.
Challapampa camping op de El Choro Trek in Bolivia.
Challapampa camping op de El Choro Trek in Bolivia.
Kat bij de Challapampa camping op de El Choro Trek in Bolivia.

Mijn gids zette de tent op en maakte het avondeten. Hij had zelf geen tent en sliep bij de eigenaren van de camping. Hij vertelde me dat ze het moeilijk hadden. Men leeft van de opbrengsten van de camping maar het hoogseizoen loopt maar van mei t/m augustus. In november zijn er niet veel gasten.

En dat was te merken. Alleen ik en een Frans stel stonden op de camping. Verder niemand.

Dag 2 – van Challapampa naar Sandillani

De tweede dag stonden we vroeg op. De wandeling naar de volgende camping, San Francisco, zou een lange worden. Mijn gids had ontbijt klaargemaakt dat bestond uit brood, thee en gefrituurd ei. Véél te veel. Maar ik deed mijn best om het op te krijgen.

Helaas begon de dag niet zo goed. Het regende enorm hard waardoor mijn zogenaamde waterdichte jas binnen no-time zeiknat was. En ook mijn broek en schoenen waren na een half uur lopen al doorweekt (en dan moet je nog de hele dag).

Selfie in de regen, echt lachen was het niet.

El Choro Trek in Bolivia.

Daarnaast twijfelde ik of ik wel een gids had moeten boeken. Ik vond het enorm irritant dat ik achter iemand aan moest lopen en geen vrijheid had om te gaan en staan waar ik wilde. Omdat de gids alleen Spaans en Aymara sprak kon ik ook niet hele gesprekken met hem voeren. Lunch en pauzes waren daardoor toch een beetje awkward. Én ik denk dat de beste man wat onder de leden had want hij liep constant (en ik bedoel echt constant) aan zijn kruis te krabben.

Buena Vista

Bij Buena Vista gingen we lunchen. Rijst met avocado, kaas en tomaat. Omdat ik vegetarisch ben moest de gids ook drie dagen vegetarisch eten. Hij zei dat hij het niet erg vond maar elke keer als we bij een camping kwamen moest hij het er toch even over hebben met zijn amigo’s.

El Choro Trek in Bolivia.

De eerste ‘boomstam’ brug die we moesten passeren.

Hiken op de El Choro Trek in Bolivia.
El Choro Trek in Bolivia.

De derde gesneuvelde brug.

El Choro Trek in Bolivia.
El Choro Trek in Bolivia.

En de gids maar lachen en springen op die boomstammen “maak ff een foto”.

Boomstam brug oversteken op de El Choro Trek in Bolivia.

San Francisco

We gingen als een speer. Rond twee uur ’s middags kwamen we aan bij de San Francisco camping. Ik zei tegen mijn gids dat ik het ‘mas temprano’ vond (erg vroeg) en of we niet wat verder konden lopen. Dat vond hij prima. Natuurlijk moesten we wel weer even een pauze nemen zodat hij met zijn amiga (eigenaresse van de camping) kon praten. De vrouw zat op een stapeltje hooi en was haar lange, zwarte haar aan het kammen. Het leek wel een prinses. Alleen had ze in plaats van een gouden kroontje twee gouden tanden.

Jorge kende alle eigenaren van alle campings en ging daar dan een praatje mee houden in Aymara. Ik verstond er natuurlijk niks van en ging dan maar de camping kat aaien (op alle campings liep een kat rond).

Camping San Francisco.

San Francisco camping op de El Choro Trek in Bolivia.
El Choro Trek in Bolivia.

Bella Vista

De eerst volgende camping was Bella Vista. Ik denk dat we hier rond drie uur/ half vier aankwamen. Ik vond het nog steeds ‘mas temprano’. De gids merkte op dat er niemand aanwezig was op de camping. En dat was volgens hem erg raar. En ook een probleem want hij gebruikte de keukentjes van de campings om te koken. Hij had zelfs geen vuur bij zich (dat vond ik wel een beetje vreemd maar goed).

Omdat er toch niemand aanwezig was besloten we door te lopen.

Weer een brug oversteken.

Brug oersteken op de El Choro Trek in Bolivia.

Bomen worden omgekapt zodat men er mais kan verbouwen. Zonde.

El Choro Trek in Bolivia.
El Choro Trek in Bolivia.

Sandillani

Toen we bij Sandillani camping aankwamen was het vijf uur ’s middags en hadden we in totaal tien uur gelopen (waarvan ongeveer een uurtje pauze). Zelfs Jorge was moe. Ik heb hem echt gepusht die dag. Voornamelijk omdat ik niet lekker in mijn vel zat en de hike zo snel mogelijk af wilde maken. Maar ook omdat we vanaf het begin al doorweekt waren. Het leek me beter om dan maar zoveel mogelijk door te lopen.

De Sandillani camping was, vergeleken met de andere campings, super groot. Er waren zelfs cottages met bedden. Ik kreeg er meteen een goed gevoel bij.

Maar er was één probleem. Ook deze camping was verlaten. Er was niemand aanwezig. En toen zei mijn gids opeens “wacht even. Is het zaterdag vandaag?” Dus ik zeg “ja, hoezo?” Blijkt dat er op zaterdag een groot feest is in Coroico waar veel van de camping eigenaren naartoe gaan. Dus daarom waren de laatste twee campings verlaten.

Ik vond het een beetje raar dat mijn gids dat niet wist. Maar hij zei dat hij nog nooit zo ver was gelopen. Normaliter verblijf je als je een tour boekt de tweede nacht bij camping San Francisco. En die camping is altijd open omdat de eigenaresse geen geld heeft om naar Coroico te gaan. Voor Jorge was het dus de eerste keer overnachten bij camping Sandillani.

Inbreken op de camping

We besloten om toch maar te blijven want waar moesten we anders heen? Ik zette de tent op terwijl Jorge eten maakte. Hij wist vuur te maken met twee stenen (zó knap vind ik dat, ik moet dat ook een keer leren). Maar toen bedacht ik me ‘waar slaapt Jorge dan vanavond?’ Hij zei dat het geen probleem was en dat hij wel op de grond zou slapen. Dat kon ik niet accepteren. Ik had de arme man gepusht tot het uiterste omdat ik niet lekker in mijn vel zat. En dan moest hij zeker ook nog op de grond slapen? Dacht het niet!

Ik besloot de camping te verkennen. Misschien kon Jorge overnachten in één van de cottages. Maar alle deuren waren voorzien van een dik hangslot. Net toen ik het op wilde geven viel mijn oog op het raam van één van de cottages. Er zat geen glas in het kozijn. Alleen een hor tegen de muggen dat was vastgemaakt met punaises. Ik trok één voor één de punaises los. Net zo ver tot de opening groot genoeg was om doorheen te klimmen.

“Hola, que pasa?” Jorge vroeg wat ik aan het doen was. Ik zei dat ik een slaapplek voor hem had gevonden en dat we de volgende ochtend het hor wel weer vast konden maken. Ik kon aan zijn gezicht zien dat hij het geen goed idee vond. Zomaar inbreken op een camping waarvan hij de mensen niet kende. “Mas tarde, ahora comer” (dat zoeken we later wel uit, nu gaan we eerst eten).

Na het eten vroeg ik aan Jorge wat hij wilde doen. Ik wilde ook wel in de cottage slapen want ik bedacht me dat hij waarschijnlijk niet door het gat paste. En daarnaast had ik ook geen zin om in de tent te slapen. Jorge vond het prima om op mijn slaapmatje in de tent te slapen. YES! Cottage for me.

De verlaten Sandillani camping.

Sandillani camping op de El Choro Trek in Bolivia.

De camping kat was achtergebleven.

Kat bij de Sandillani camping op de El Choro Trek in Bolivia.

Ongewenste gasten

Net toen ik naar de cottage wilde gaan hoorden we opeens geschreeuw “AQUI! DERECHO! VAMOS!”. Ik schrok me rot. Jorge zuchtte en zei “Bolivianos”. Op dat moment was ik opeens heel erg blij dat ik een gids bij me had en dat ik niet alleen was.

Ik zei met een bang stemmetje “es ok?” Waarop Jorge antwoordde dat het prima was en dat ik maar gewoon naar de cottage moest gaan.

Ik kroop snel door het raam van de cottage en deed de ramen aan de andere kant open. Zo hees ik mijn backpack en andere spullen naar binnen. Ik ging op één van de twee bedden liggen in mijn slaapzak. Ondertussen hoorde ik allemaal stemmen en zag ik lichten van zaklampen. Was het goed volk? Was het slecht volk? Waren het de eigenaren van camping? Ik wist het niet.

Toen het licht van de zaklampen dichterbij kwam ben ik onder het bed gaan liggen. Ik ga niet liegen, ik was bang. Echt bang. Ik was dan wel met mijn gids maar ik dacht wat nou als het mensen zijn met verkeerde bedoelingen? Alsof zo’n mannetje van 60 jaar ze dan kan tegenhouden.

Dat ik zo bang was kwam ook een beetje door de gids. Hij vertelde tijdens het eten een verhaal over drie Bolivianen en twee Peruanen die in El Alto beroofd en gewurgd waren. Leuk verhaaltje voor het slapengaan. Needless to say dat ik die nacht geen oog heb dichtgedaan.

Dag 3 – van Sandillani naar Chairo en Coroico

De volgende ochtend stond ik vroeg op. Rond 06:00 uur hoorde ik opeens een zware stem. Het was Jorge. Ik had hem één van de dekens uit de cottage gegeven en die wilde hij graag terug geven. Ik wilde zo snel mogelijk de cottage verlaten want ja, het was toch inbraak.

Bij het ontbijt vroeg ik naar de Bolivianen. Het bleek een groepje jongeren te zijn. Drie meiden en twee jongens. We hadden ze de dag ervoor gepasseerd maar Jorge had niet verwacht dat we ze nog zouden zien. We moesten de tweede dag namelijk twee rivieren oversteken via bruggetjes die bestonden uit twee boomstammen. Jorge zei dat het water in de middag zo hoog zou staan dat niemand er meer overheen kon.

Blijkbaar was het de jonge Bolivianen met hun ‘shit tempo’ (aldus Jorge) toch gelukt.

Chairo

Na het ontbijt vertrokken we naar Chairo, het eindpunt van de El Choro hike. Het zou nog maar drie uurtjes wandelen zijn.

Onderweg kwamen we een jongen tegen uit Chairo. Hij was op zoek naar zijn amigo’s. Het groepje Bolivianen dus. Het was een beetje een vreemde snuiter. Hij was helemaal bezweet en had een spijkerbroek aan, nette schoenen en een veel te dikke jas. En hij was aan het rennen. “Es loco” aldus Jorge.

Uitzicht onderweg naar Chairo.

El Choro Trek in Bolivia.

Wandelbord versierd met onder andere een sticker van een Maastrichtse voetbalclub.

Bord langs de El Choro Trek in Bolivia.

Na drie uur wandelen bereikten we Chairo. Een uitgestorven gehucht. We wilden een taxi pakken naar Yolosa maar het toeristenseizoen was voorbij en er waren dus geen taxi’s. Jorge zei dat we dan maar moesten lopen. Nog vier uur! Dat zag ik echt niet zitten dus ik zei “hoor eens Jorge, kun jij echt geen taxi regelen want ik ben helemaal kapot!”.

Gelukkig was Jorge bevriend met een hoop mensen uit het dorp en een van de jongens wilde ons wel een lift geven.

Coroico

In Yolosa regelde Jorge vervoer voor me naar Coroico. Hij ging zelf terug naar La Paz.

Coroico is een klein dorpje in de tropische Yungas. Het ligt op twee uur rijden van La Paz. Het is de place to be als je op zoek bent naar natuur en rust.

Waar verblijf je?

Ik had van een vriend de tip gekregen om te verblijven bij Sol Y Luna. Helaas was dat nog wel 30 minuten een berg op lopen. Maar toen ik er aankwam voelde ik meteen rust. Ik had een kamer voor mezelf met gedeelde douche en wc en betaalde € 13 voor één nacht (in 2019).

Wat is er te doen?

In Coroico is genoeg te doen. Je kunt er koffieplantages bezoeken, raften op de Rio Coroico (in het juiste seizoen), Senda Verda bezoeken (dieren opvangcentrum) en gaan wandelen.

Ik was maar één dag in Coroico en kwam er voornamelijk om te relaxen. Ik wilde wel een korte wandeling maken naar een aantal watervallen maar het werd me bij de receptie afgeraden. Geen goed idee om als vrouw in je eentje te gaan wandelen in deze omgeving.

Sol y Luna in Coroico.
Coroico Bolivia.
Coroico zwembad bij Sol y Luna in Bolivia.
Coroico Bolivia.
Coroico in Bolivia.
Coroico in Bolivia.

Terug naar La Paz

De volgende ochtend ging ik terug naar La Paz. Het busstation in Coroico was snel gevonden. Bussen vertrekken zodra ze vol zijn en ik bedacht me dat het wel eens heel lang kon gaan duren. Maar ik had mazzel. Bij aankomst kwam er meteen iemand naar me toe “La Paz?”. Voordat ik “ja” kon zeggen lag mijn backpack al op het dak van het busje.

Na drie uur rijden kwam ik aan in La Paz en zat mijn El Choro avontuur erop!


Meer Bolivia

La Paz

Copacabana

De Amazone

Death Road mountainbiken

Salar de Uyuni

Potosi